Heb jij angst voor een leeg vel?

‘Waar moet je beginnen met tekenen? Hoe begin je? Als ik nu hier begint, verpest ik het dan niet meteen?’ Durf je niet te beginnen met tekenen, heb je angst voor dat lege canvas? Lees dan snel verder, want ik help je er graag vanaf.

De angst voor een leeg vel papier zit ‘m vaak in perfectionisme. Ik ken het gevoel: ik durf vaak niet te beginnen uit vrees dat ik het gelijk al verpest of fout doe. Hierdoor stel ik het tekenen soms uit en soms begin ik zelfs niet eens! Zo zonde, want het is de bedoeling dat tekenen of schilderen iets leuks is en niet iets wat altijd (meteen) af of perfect moet zijn.

Om van mijn uitstelgedrag en angst af te komen, heb ik mezelf verschillende dingen aangeleerd en gekeken hoe andere creatievelingen hiermee om gaan. Wat bij mij het beste werkt, is ‘de harde aanpak’: ik moet het gewoon doen, gewoon beginnen. Meestal forceer ik mezelf om gewoon een lijn op te zetten en van daaruit te werken. En dat werkt eigenlijk heel goed! Doordat ik van mezelf moet beginnen (vaak spreek ik mezelf dan streng toe: ‘en nu gaan we er wat van maken!’) heb ik de eerste horde al genomen: er staat iets op papier. Of het dan uiteindelijk ook iets wordt, dat laat ik het moment zelf bepalen. Mij helpt het in elk geval om soms een begin te forceren.

Mocht deze aanpak niet voor je werken, dan deel ik hieronder nog wat andere tips met je die je kunnen helpen om te starten met je tekening.

Begin met eenvoudige vormen opzetten, maak een schets
Als je begint met tekenen, dan doe je er goed aan om te leren hoe je eenvoudige vormen, zoals cirkels, kunt opzetten. Leer jezelf aan om goed te kijken naar de dingen die je tekent of schildert: uit welke basisvormen bestaat het, hoe is de lichtval, waar loopt de horizon? Dit maakt het op den duur gemakkelijker om voorwerpen of landschappen na te tekenen. Wil je meer lezen over hoe je beter wordt in tekenen? Lees dan deze blog.

De meeste kunstenaars maken een schets voordat ze aan de slag gaan met definitievere middelen, zoals kleur, verf of pen. Net zoals je een artikel of verslag ook altijd begint met een outline/ontwerp, zo zou je ook je tekening kunnen beginnen. Een schets zorgt ervoor dat je kunt oefenen met de verschillende vormen en verhoudingen zonder dat het gelijk definitief wordt. Zet de lijnen van je schets niet te dik op, zodat je het gemakkelijk kunt uitgummen en bijwerken. Als je een potlood of stylus gebruikt, hou deze dan aan de achterkant vast. Zo zet je automatisch al lichtere lijnen op.

Een extra tip: gebruik een kneedgum als je schetst. Het verschil tussen een kneedgum en ‘gewone’ gum is dat je bij een kneedgum geen rulletjes gum over je papier krijgt en dat je voorzichtiger kunt gummen. Daarnaast kun je kneedgum natuurlijk in allerlei vormen kneden, waardoor je in de kleinste hoekjes kunt gummen. Teken je bijvoorbeeld in Procreate, dan heb je dit probleem natuurlijk niet!

Gebruik geen blanco papier
Een leeg, wit vel kan behoorlijk afschrikken: waar moet je bijvoorbeeld de eerste lijn zetten? Ga daarom eens aan de slag met een niet leeg vel papier of canvas. Begin bijvoorbeeld eens een tekening op een notitieblaadjes met van die blauwe, dunne lijntjes. Of zet je eerste lijnen op een leeg stuk van de krant of een boodschappenlijstje. De druk om het gelijk goed te doen zal echt afnemen. De leukste en mooiste schetsen kunnen ontstaan op de meeste volle of verfrommelde briefjes. De kunstenaars deden het in de Renaissance ook al: Leonardo da Vinci tekende en schetste in zijn notitieboeken op dezelfde pagina’s als ook zijn wetenschappelijke studies stonden.

Werk eens met een andere kleur papier en potlood/stylus
Naast dat je kunt tekenen op iets waar al wat anders op staat, kun je er ook voor kiezen om eens een andere kleur te werken dan dat je gewend bent. Een zwart of blauw canvas voelt al heel anders aan – bij mij tenminste. Door af te wisselen met kleuren, wordt het witte van het lege papier ook minder ‘eng’. Het kan ook heel inspirerend werken om eens met een wit potlood op een zwart papier te tekenen!

Maak gebruik van een kleurplaat of een bestaande tekening/foto
In het kader van eens een ander soort ondergrond of canvas te gebruiken, kun je ook laagdrempelig beginnen en een kleurplaat inkleuren. Deze kun je online vaak gemakkelijk vinden en uitprinten of inladen in Procreate. Kleur de plaat in en probeer te werken met verschillende technieken. Als je meer uitdaging wilt, kun je ervoor kiezen om bij de kleurplaat elementen toe te voegen (nieuwe vlakken, meer figuren/vormen). Op deze manier hoef je niet met een leeg vel te beginnen, maar kun je toch ook tekenen.

Hetzelfde kun je doen met een al bestaande tekening of foto. Trek deze over, kleur ‘m in en teken er iets bij. Een leuk voorbeeld is de #toonme-challenge, waarbij je een fotoportret van iemand voor de helft erbij tekent en voor de andere helft uit de foto laat bestaan.

Verpest het eens bewust
Waarom zou je creatie altijd perfect moeten zijn? Ben je bang om je tekening te verpesten? Probeer eens om minder gefocust te zijn op hoe je tekening of schilderij eruit moet komen te zien. Creatief zijn gaan niet alleen om het eindresultaat, maar zeker ook om het proces. Wijk af van de gewoonte om het goed te doen en maak bewust ‘fouten’. Gebruik de ‘verkeerde’ kleuren, creëer een ‘onlogische’ schaduw of verander het perspectief. Wie weet krijg je er nieuwe inzichten van en je leert dat de dingen die je maakt niet perfect of af hoeven te zijn! 

Ben je een absolute beginner als het gaat om tekenen? Dan raad ik je deze laagdrempelige video van Jojan aan over hoe je moet beginnen met een tekening en wat je allemaal nodig hebt (spoiler: je hebt alles al in huis!).

Ik ben benieuwd of je na het lezen van deze blog met minder angst aan de slag gaat met tekenen. Laat je het weten? Dat vind ik leuk! Plaats hieronder een reactie of reageer via Lianneh’s Instagram of Facebookpagina met de hashtag #tekenenmetlianneh. Je kunt ook een berichtje plaatsen in de Procreate Community op Facebook.

In samenwerking met, geschreven door Emily Bakema van Taalinzicht.

 


Plaats een reactie

Let op, reacties moeten worden goedgekeurd voordat ze worden gepubliceerd